Zmarł biskup Piotr Turzyński

O śmierci biskupa Piotr poinformował bp Marek Solarczyk:

Czcigodni Księża, Osoby Życia Konsekrowanego

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Dziś, w godzinach popołudniowych, opatrzony sakramentami świętymi, po doświadczeniu trudu choroby, odszedł do Domu Ojca Ksiądz Biskup Piotr Wojciech TURZYŃSKI, Biskup Pomocniczy Diecezji Radomskiej.

Biskup Piotr w swoim zawołaniu biskupim umieścił słowa: „Ecclesia Mater - Mater Ecclesiae” („Kościół Matka - Matka Kościoła”). Maryi, Matce Kościoła, Matce Miłosierdzia zawierzajmy w naszych modlitwach śp. Księdza Biskupa Piotra wypraszając dla niego łaskę oglądania Boga twarzą w twarz.

† Marek Solarczyk

Biskup Radomski

W kolejnym komunikacie zostanie podany program uroczystości pogrzebowych.

Bp Piotr Wojciech Turzyński pochodził z Radomia. Urodził się 28 września 1964 r. jako syn Juliana i Heleny z domu Rzadkowskiej. W Radomiu również kształtowało się jego powołanie; najpierw w parafii św. Teresy od Dzieciątka Jezus, następnie w parafii Matki Bożej Miłosierdzia oraz przy kościele pw. św. Królowej Jadwigi. Od najmłodszych lat był ministrantem i pogłębiał swoją wiarę w Ruchu Światło-Życie.

Reklama

Był absolwentem Liceum Ogólnokształcącego im. dra Tytusa Chałubińskiego w Radomiu. Do kapłaństwa przygotował się w Wyższym Seminarium Duchownym w Sandomierzu. Święcenia otrzymał 28 maja 1988 roku w ówczesnej konkatedrze radomskiej pw. Opieki NMP z rąk bp. Edwarda Materskiego.

Studia w seminarium uwieńczył tytułem magistra teologii obronionym na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim. Praca magisterska napisana pod kierunkiem ks. prof. Stanisława Kowalczyka nosiła tytuł: „Elementy antropologii filozoficznej ks. Józefa Tischnera”.

Po święceniach kapłańskich pracował jako wikariusz w parafii Matki Odkupiciela w Ostrowcu Świętokrzyskim. Niemal każdego roku, także w czasie studiów zagranicznych i po powrocie do kraju, prowadził wakacyjne rekolekcje Ruchu Światło-Życie dla młodzieży. W ostatnich latach - również jako biskup - prowadził rekolekcje Domowego Kościoła organizowane w Wilnie.

W 1989 r. rozpoczął studia patrystyczne w Instytucie Patrystycznym Augustinianum w Rzymie; tam uzyskał licencjat z teologii i nauk patrystycznych. W 1992 r. rozpoczął studia doktoranckie na Papieskim Uniwersytecie Gregoriańskim w Rzymie. W czasie kursu doktoranckiego uczestniczył także w wykładach w Papieskim Instytucie Orientalnym, prowadził poszukiwania naukowe w Bibliotece Kongresu Stanów Zjednoczonych Ameryki, a także uczestniczył w kursie języka francuskiego w Institut Catholique w Paryżu.

Reklama

Pracę doktorską pt. „Il Cantico nuovo nella teologia di sant’Agostino. Specialmente nelle Enarrationes in Psalmos” („Canticum novum w teologii świętego Augustyna. Studium nad Komentarzem do Psalmów”) napisał pod kierunkiem o. prof. Gilles Pelland’a i obronił ją w 1995 r. na Papieskim Uniwersytecie Gregoriańskim w Rzymie, uzyskując tytuł doktora teologii.

Po powrocie do Polski został ojcem duchownym w Wyższym Seminarium Duchownym w Radomiu. Funkcję tę pełnił do 2006 roku, kiedy to został wicerektorem tejże uczelni. W radomskim seminarium był również wykładowcą patrologii, wstępu do teologii i teologii duchowości. W 2013 został mianowany adiunktem na Wydziale Teologii Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II.

W czerwcu 2014 r. na podstawie dorobku naukowego i książki pod tytułem „Piękno w teologii św. Augustyna. Próba systematyzacji augustyńskiej estetyki teologicznej” oraz kolokwium habilitacyjnego na Uniwersytecie Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie, uzyskał tytuł naukowy doktora habilitowanego.

Przez lata prowadził seminaryjny teatr klerycki. Był dyrektorem Rady ds. Stałej Formacji Kapłanów Diecezji Radomskiej, dyrektorem Rady ds. Życia Konsekrowanego i spowiednikiem sióstr Klarysek w Skaryszewie. Szczególnym przedmiotem zainteresowań naukowych, i nie tylko, są Orygenes, św. Augustyn z Hippony oraz Ojcowie pustyni.

Reklama

Bp Piotr Turzyński był współtwórcą spotkań dla młodzieży Radomia i okolic nazywanych „Kuźnią Młodych”. Organizował Apele Młodych i Diecezjalne Dni Młodzieży. Udzielał się również w mediach diecezjalnych, szczególnie w Radiu AVE a później w Radiu Plus Radom, gdzie prowadził wiele audycji o charakterze ewangelizacyjnym. W latach 1995-97 była to audycja „Świat patrologii”, a w Roku Wiary „Ucho igielne” - cotygodniowy cykl, którego przedmiotem była wiara poetów. Potem prowadził felietony pod tytułem „Sól ziemi” z mocnym akcentem na nauczanie św. Jana Pawła II.

Innym miejscem działalności i pasji ks. Piotra była dziedzina kultury. Jest on współzałożycielem Stowarzyszenia „Młyńska. Verum, Bonum, Pulchrum”, które ma za zadanie promocję kultury chrześcijańskiej, na co składa się także współorganizowanie diecezjalnego Tygodnia Kultury Chrześcijańskiej.

Bp Piotr Turzyński był miłośnikiem Fiodora Dostojewskiego oraz J. R. R. Tolkiena i literatury fantasy. Lubił teatr i film, muzykę irlandzką i poezję śpiewaną. Grał na gitarze, kochał góry oraz jeździł na nartach i grał w siatkówkę.

17 stycznia 2015 papież Franciszek mianował go biskupem pomocniczym diecezji radomskiej ze stolicą tytularną Usula. Święcenia biskupie otrzymał 28 lutego 2015 r. w katedrze pw. Opieki Najświętszej Maryi Panny w Radomiu. Głównym konsekratorem był abp Celestino Migliore, ówczesny nuncjusz apostolski w Polsce, a asystowali: abp Wacław Depo, metropolita częstochowski i bp Henryk Tomasik, ówczesny biskup radomski. Dewizą biskupią były słowa: „Ecclesia Mater - Mater Ecclesiae” (Kościół Matka - Matka Kościoła).

W strukturach Konferencji Episkopatu Polski pełnił funkcje delegata ds. Duszpasterstwa Nauczycieli (od 2015) oraz delegata ds. Duszpasterstwa Emigracji Polskiej (od 2022). W roku 2018 wszedł w skład Rady Stałej; był też członkiem: Rady ds. Społecznych, Komisji Nauki Wiary, Komisji Duchowieństwa, a w 2024 został powołany do Komisji Wspólnej Przedstawicieli Rządu RP i KEP.

W ostatnim czasie był zaangażowany w wiele projektów duszpasterskich związanych z Polonią i duszpasterstwem nauczycieli. M.in. w marcu 2025 r. zorganizował Narodową Pielgrzymkę Nauczycieli i Pracowników Oświaty do niemieckiego obozu koncentracyjnego w Ravensbrück. Jednak z powodu choroby nie mógł w niej uczestniczyć.

Urodził się około 349 r. w Antiochii w Syrii (dzisiaj Antakya na południu Turcji), tam też podejmował posługę kapłańską przez około 11 lat, aż do 397 r., gdy został mianowany biskupem Konstantynopola. W stolicy cesarstwa pełnił posługę biskupią do czasu dwóch wygnań, które nastąpiły krótko po sobie - między 403 a 407 r. Dzisiaj ograniczymy się do spojrzenia na lata antiocheńskie Chryzostoma. W młodym wieku stracił ojca i żył z matką Antuzą, która przekazała mu niezwykłą wrażliwość ludzką oraz głęboką wiarę chrześcijańską. Odbył niższe oraz wyższe studia, uwieńczone kursami filozofii oraz retoryki. Jako mistrza miał Libaniusza, poganina, najsłynniejszego retora tego czasu. W jego szkole Jan stał się wielkim mówcą późnej starożytności greckiej. Ochrzczony w 368 r. i przygotowany do życia kościelnego przez biskupa Melecjusza, przez niego też został ustanowiony lektorem w 371 r. Ten fakt oznaczał oficjalne przystąpienie Chryzostoma do kursu eklezjalnego. Uczęszczał w latach 367-372 do swego rodzaju seminarium w Antiochii, razem z grupą młodych. Niektórzy z nich zostali później biskupami, pod kierownictwem słynnego egzegety Diodora z Tarsu, który wprowadzał Jana w egzegezę historyczno-literacką, charakterystyczną dla tradycji antiocheńskiej. Później udał się wraz z eremitami na pobliską górę Sylpio. Przebywał tam przez kolejne dwa lata, przeżyte samotnie w grocie pod przewodnictwem pewnego „starszego”. W tym okresie poświęcił się całkowicie medytacji „praw Chrystusa”, Ewangelii, a zwłaszcza Listów św. Pawła. Gdy zachorował, nie mógł się leczyć sam i musiał powrócić do wspólnoty chrześcijańskiej w Antiochii (por. Palladiusz, „Życie”, 5). Pan - wyjaśnia jego biograf - interweniował przez chorobę we właściwym momencie, aby pozwolić Janowi iść za swoim prawdziwym powołaniem. W rzeczywistości, napisze on sam, postawiony wobec alternatywy wyboru między trudnościami rządzenia Kościołem a spokojem życia monastycznego, tysiąckroć wolałby służbę duszpasterską (por. „O kapłaństwie”, 6, 7), gdyż do tego właśnie Chryzostom czuł się powołany. I tutaj nastąpił decydujący przełom w historii jego powołania: został pasterzem dusz w pełnym wymiarze! Zażyłość ze Słowem Bożym, pielęgnowana podczas lat życia eremickiego, spowodowała dojrzewanie w nim silnej konieczności przepowiadania Ewangelii, dawania innym tego, co sam otrzymał podczas lat medytacji. Ideał misyjny ukierunkował go, płonącą duszę, na troskę pasterską. Między 378 a 379 r. powrócił do miasta. Został diakonem w 381 r., zaś kapłanem - w 386 r.; stał się słynnym mówcą w kościołach swego miasta. Wygłaszał homilie przeciwko arianom, następnie homilie na wspomnienie męczenników antiocheńskich oraz na najważniejsze święta liturgiczne. Mamy tutaj do czynienia z wielkim nauczaniem wiary w Chrystusa, również w świetle Jego świętych. Rok 387 był „rokiem heroicznym” dla Jana, czasem tzw. przewracania posągów. Lud obalił posągi cesarza, na znak protestu przeciwko podwyższeniu podatków. W owych dniach Wielkiego Postu, jak i wielkiej goryczy z powodu ogromnych kar ze strony cesarza, wygłosił on 22 gorące „Homilie o posągach”, ukierunkowane na pokutę i nawrócenie. Potem przyszedł okres spokojnej pracy pasterskiej (387-397). Chryzostom należy do Ojców najbardziej twórczych: dotarło do nas jego 17 traktatów, ponad 700 autentycznych homilii, komentarze do Ewangelii Mateusza i Listów Pawłowych (Listy do Rzymian, Koryntian, Efezjan i Hebrajczyków) oraz 241 listów. Nie uprawiał teologii spekulatywnej, ale przekazywał tradycyjną i pewną naukę Kościoła w czasach sporów teologicznych, spowodowanych przede wszystkim przez arianizm, czyli zaprzeczenie boskości Chrystusa. Jest też ważnym świadkiem rozwoju dogmatycznego, osiągniętego przez Kościół w IV-V wieku. Jego teologia jest wyłącznie duszpasterska, towarzyszy jej nieustanna troska o współbrzmienie między myśleniem wyrażonym słowami a przeżyciem egzystencjalnym. Jest to przewodnia myśl wspaniałych katechez, przez które przygotowywał katechumenów na przyjęcie chrztu. Tuż przed śmiercią napisał, że wartość człowieka leży w „dokładnym poznaniu prawdziwej doktryny oraz w uczciwości życia” („List z wygnania”). Te sprawy, poznanie prawdy i uczciwość życia, muszą iść razem: poznanie musi się przekładać na życie. Każda jego mowa była zawsze ukierunkowana na rozwijanie w wierzących wysiłku umysłowego, autentycznego myślenia, celem zrozumienia i wprowadzenia w praktykę wymagań moralnych i duchowych wiary. Jan Chryzostom troszczył się, aby służyć swoimi pismami integralnemu rozwojowi osoby, w wymiarach fizycznym, intelektualnym i religijnym. Różne fazy wzrostu są porównane do licznych mórz ogromnego oceanu: „Pierwszym z tych mórz jest dzieciństwo” (Homilia 81, 5 o Ewangelii Mateusza). Rzeczywiście, „właśnie w tym pierwszym okresie objawiają się skłonności do wad albo do cnoty”. Dlatego też prawo Boże powinno być już od początku wyciśnięte na duszy, „jak na woskowej tabliczce” (Homilia 3, 1 do Ewangelii Jana): w istocie jest to wiek najważniejszy. Musimy brać pod uwagę, jak ważne jest, aby w tym pierwszym etapie życia człowiek posiadł naprawdę te wielkie ukierunkowania, które dają właściwą perspektywę życiu. Dlatego też Chryzostom zaleca: „Już od najwcześniejszego wieku uzbrajajcie dzieci bronią duchową i uczcie je czynić ręką znak krzyża na czole” (Homilia 12, 7 do Pierwszego Listu do Koryntian). Później przychodzi okres dziecięcy oraz młodość: „Po okresie niemowlęcym przychodzi morze okresu dziecięcego, gdzie wieją gwałtowne wichury (…), rośnie w nas bowiem pożądliwość…” (Homilia 81, 5 do Ewangelii Mateusza). Potem jest narzeczeństwo i małżeństwo: „Po młodości przychodzi wiek dojrzały, związany z obowiązkami rodzinnymi: jest to czas szukania współmałżonka” (tamże). Przypomina on cele małżeństwa, ubogacając je - z odniesieniem do cnoty łagodności - bogatą gamą relacji osobowych. Dobrze przygotowani małżonkowie zagradzają w ten sposób drogę rozwodowi: wszystko dzieje się z radością i można wychowywać dzieci w cnocie. Gdy rodzi się pierwsze dziecko, jest ono „jak most; tych troje staje się jednym ciałem, gdyż dziecko łączy obie części” (Homilia 12, 5 do Listu do Kolosan); tych troje stanowi „jedną rodzinę, mały Kościół” (Homilia 20, 6 do Listu do Efezjan). Przepowiadanie Chryzostoma dokonywało się zazwyczaj podczas liturgii, w „miejscu”, w którym wspólnota buduje się Słowem i Eucharystią. Tutaj zgromadzona wspólnota wyraża jeden Kościół (Homilia 8, 7 do Listu do Rzymian), to samo słowo jest skierowane w każdym miejscu do wszystkich (Homilia 24, 2 do Pierwszego Listu do Koryntian), zaś komunia Eucharystyczna staje się skutecznym znakiem jedności (Homilia 32, 7 do Ewangelii Mateusza). Jego plan duszpasterski był włączony w życie Kościoła, w którym wierni świeccy przez fakt chrztu podejmują zadania kapłańskie, królewskie i prorockie. Do wierzącego laika mówi: „Również ciebie chrzest czyni królem, kapłanem i prorokiem” (Homilia 3, 5 do Drugiego Listu do Koryntian). Stąd też rodzi się fundamentalny obowiązek misyjny, gdyż każdy w jakiejś mierze jest odpowiedzialny za zbawienie innych: „Jest to zasada naszego życia społecznego (…) żeby nie interesować się tylko sobą” (Homilia 9, 2 do Księgi Rodzaju). Wszystko dokonuje się między dwoma biegunami, wielkim Kościołem oraz „małym Kościołem” - rodziną - we wzajemnych relacjach. Jak możecie zauważyć, Drodzy Bracia i Siostry, ta lekcja Chryzostoma o autentycznej obecności chrześcijańskiej wiernych świeckich w rodzinie oraz w społeczności pozostaje również dziś jak najbardziej aktualna. Módlmy się do Pana, aby uczynił nas wrażliwymi na nauczanie tego wielkiego Nauczyciela Wiary.